Það hafa skapast miklar umræður um “sköpun lífs” undanfarið, þá sérstaklega í ljós þess að Craig Venter (reyndar ekki bara hann, heldur þeir starfsmenn sem vinna fyrir hann) tókst að smíða erfðamengi, skella því inn í bakteríu sem svo náði að fjölga sér. Að auki, hefur Drew Endy (Stanford University) verið duglegur að kynna Synthetic Biology fyrir umheiminum og jú auðvitað má ekki gleyma Chris Voigt (University of California, San Francisco) og eitt af mínu uppáhaldi, Chris Anderson (Berkeley). Þess má geta að ég sótti um hjá þeim tveimur síðastnefndu og fékk þau svör að þeir myndu hafa samband í febrúar…sem þeir auðvitað gerðu ekki. Anyway, burtséð frá biturleika þá er Synthetic Biology (íslensk þýðing óskast) nýjasti heiti skíturinn undir sólinni. Þetta er staðurinn til að vera á ef þú ert nýr og á leiðinni upp! Scientific American tilnefnir þetta sem einn af tólf hlutum sem munu breyta öllum heiminum. Ég get auðvitað ekki verið annað en smá sammála þar sem t.d. hægt væri að skapa bakteríur til að vinna úr ýmsum úrgangi, til að vinna bensín, sparnaður á orku og svo framvegis. Auðvitað er hræðslan við þessar framfarir oft úr lausu lofti gripnar, margir nefna það að með tilkoma manngerðra baktería gætu þær sloppið úr rannsóknarstofunni og farið út í náttúruna og skapað þar allskonar usla. Ég nenni ekki að ræða um það, enda það orðin martugginn wrigleys pakki þar.
Það sem er mér hugfangið er frekar þessi pressa eða væntingar sem við setjum á herðar Synthetic Biology. Erum við ekki að gleyma okkur aðeins í draumunum. Það er gaman að nefna stórmyndina Back to the Future í þessum skilningi þar sem eftir rúmlega 5 ár þá verðum við á fljúgandi bílum og flugbrettum. Þetta er ekki að fara að gerast á næstu fimm árum. Sama held ég að sé að fara að gerast með Synthetic Biology-í raun og veru þá höfum við ekkert gert enn, fyrir utan að koma manngerðu genamengi inn í bakteríu, við höfum ekki þróað tólin, tæknina eða pælingarnar nógu mikið til að Synthetic Biology verði að því sem við viljum að hún verði. Við erum að setja of miklar væntingar í verkefni sem gæti tekið okkur mörg ár að þróa tæknina fyrir og þá hver veit verðum við komin á fljúgandi bíla sem ganga fyrir lofti og hverjum er þá ekki skítsama um einhverjar bakteríur sem búa til bensín!
Engu að síður er ég gífurlega hugfangin af þessari hugmynd, að búa til genamengi baktería-líkt og þegar forritari býr til forrit. En það er einmitt í þessari samlíkingu sem sýnir hvað Synthetic Biology á í raun langt í land. Forritarar hafa kóðann, setupið og reynslu sem þarf til þess að gera forrit. Það eru þessir hlutir sem Synthetic Biology vantar, jú við getum sagt að við höfum e-s konar kóða í plasmíðum (DNA-RNA kóði), setupið er samt shaky (ekki allar bakteríutegundir eru móttækilegar fyrir plasmíð insertion) og reynslan kemur með endurteknum mistökum. En þetta kemur alveg, bara spurning um hvenær.
Lag dagsins er úr stórmyndinni Donnie Darko: Brjálæður Heimur – G. Jules
